Kremlj ulaže milijarde dolara u vođenje hibridnog rata protiv Poljske, koju Moskva sve više posmatra kao jedno od ključnih poprišta suprotstavljanja Zapadu. Poljski ministar vanjskih poslova Radosław Sikorski upozorio je da Rusija protiv njegove zemlje vodi „sveobuhvatni kognitivni rat“ koji daleko nadilazi okvire tradicionalne dezinformacije.
Bivši ukrajinski ambasador u BiH i Hrvatskoj, Oleksandr Levchenko, za „Face.ba“ analizira rastuće ruske hibridne aktivnosti u Poljskoj i zemljama Sjeverne Evrope, upozoravajući da Kremlj nastoji potkopati jedinstvo Zapada, oslabiti podršku Ukrajini i stvoriti nove poluge uticaja unutar država članica NATO-a i Evropske unije.
Prema riječima poljskog ministra, u Poljskoj djeluje „ruska peta kolona“, dok Moskva koristi mrežu organizacija i pojedinaca koji djeluju pod različitim pokrićima u oblastima koje formalno ne pripadaju klasičnim ratnim teatrima. Sikorski naglašava da Rusija vodi rat protiv cijelog Zapada, usmjeren na saveze i temelje evropske sigurnosti.
Od početka pune invazije na Ukrajinu Moskva je, prema njegovim riječima, potrošila više od šest milijardi dolara na propagandni aparat, uključujući rekordnih 1,4 milijarde dolara tokom 2025. godine. Istovremeno, Evropska unija izdvaja znatno manje sredstava za suprotstavljanje informacionim manipulacijama.
Levchenko ističe da cilj ruskih operacija nije samo širenje propagande, već sistemsko slabljenje volje za otporom, podrivanje demokratskih vrijednosti i produbljivanje unutrašnjih podjela u evropskim društvima. Prema njegovoj ocjeni, Poljska danas predstavlja jedan od glavnih frontova ruskog hibridnog rata protiv Zapada.
Posljednjih godina poljske sigurnosne službe privele su više osoba osumnjičenih za saradnju s ruskim obavještajnim službama. Početkom 2026. godine Međunarodni centar za borbu protiv terorizma označio je Poljsku kao evropsku zemlju najizloženiju ruskim diverzijama. Istovremeno, broj istraga povezanih sa špijunažom tokom 2025. godine udvostručen je u odnosu na prethodnu godinu.
Levchenko smatra da ovakvi pokazatelji potvrđuju prelazak Kremlja sa pojedinačnih operacija na sistemsku hibridnu agresiju. Ne radi se više samo o prikupljanju obavještajnih podataka, već o ciljanim pokušajima podrivanja povjerenja u državne institucije, slabljenja unutrašnje otpornosti i stvaranja atmosfere trajne nestabilnosti.
Posebnu zabrinutost u Varšavi izaziva rast podrške političkim opcijama koje zagovaraju približavanje Moskvi. Tokom protekle godine podrška stranci „Konfederacija poljske krune“, koju predvodi Grzegorz Braun, porasla je na osam posto.
Levchenko upozorava da Kremlj nastoji iskoristiti unutrašnje političke podjele kako bi oslabio jedinstvo evropskih država. Rasprave o migracijama, odnosima s Ukrajinom ili unutrašnjim političkim sukobima, prema njegovim riječima, predstavljaju plodno tlo za ruske informacione operacije koje imaju za cilj destabilizaciju društva.
Poseban značaj Poljske za Rusiju proizlazi iz njene uloge glavnog logističkog čvorišta za podršku Ukrajini. Svako slabljenje političke volje u Varšavi direktno bi uticalo na sposobnost zapadnih partnera da Kijevu nastave pružati vojnu, finansijsku i humanitarnu pomoć.
Levchenko naglašava da strateški cilj Moskve nije samo slabljenje podrške Ukrajini, nego i preoblikovanje cjelokupne evropske sigurnosne arhitekture. Podjele unutar NATO-a i Evropske unije predstavljaju ključni preduslov za ostvarivanje ruskih geopolitičkih ambicija i ponovno širenje uticaja na prostoru Istočne Evrope.
Paralelno s tim, Rusija aktivno koristi nekretnine u zemljama Sjeverne Evrope kao instrument obavještajnog djelovanja. Švedska vlada već priprema zakonske izmjene koje bi omogućile prinudno oduzimanje nekretnina u vlasništvu ruskih državljana ukoliko predstavljaju potencijalni sigurnosni rizik.
Posebnu pažnju izazvao je slučaj nekretnine povezane s biznismenom Stanislavom Alješčenkom na ostrvu Muskö, koja se nalazi neposredno iznad podzemne pomorske baze švedskih oružanih snaga. Dodatnu zabrinutost izazvale su i aktivnosti struktura Ruske pravoslavne crkve u blizini aerodroma Västerås Airport.
Levchenko smatra da ovi primjeri potvrđuju kako Rusija koristi civilnu infrastrukturu za ostvarivanje dugoročnih obavještajnih i logističkih ciljeva. Kupovina nekretnina u blizini vojnih baza, transportnih čvorišta i strateških objekata uklapa se u širi obrazac stvaranja potencijalnih uporišta unutar sigurnosnog prostora NATO-a.
Prema procjenama evropskih obavještajnih službi, Rusija je godinama razvijala mrežu prikrivenih logističkih i infrastrukturnih objekata širom Evrope. Kao ilustrativan primjer navodi se slučaj finske kompanije Airiston Helmi, kod koje su tokom pretresa pronađeni elementi infrastrukture koji su mogli služiti za nadzor, logističku podršku i prikrivenu komunikaciju.
Levchenko zaključuje da zakonodavne inicijative Švedske i upozorenja poljskih vlasti pokazuju rastuću svijest evropskih država o prirodi savremenih hibridnih prijetnji. Od sposobnosti Varšave, Stockholma i njihovih saveznika da se efikasno suprotstave ruskim političkim, obavještajnim i informacionim operacijama zavisit će ne samo unutrašnja stabilnost pojedinih država, nego i očuvanje jedinstva Evropske unije, efikasnost podrške Ukrajini i budućnost evropskog sigurnosnog sistema.