Ruska Federacija je u posljednje vrijeme privukla kinesku industrijsku i tehnološku podršku kako bi izgradila svoj arsenal hipersoničnih raketa sposobnih za nošenje nuklearnih bojevih glava,
Bivši ukrajinski ambasador u BiH i Hrvatskoj, Oleksandr Levchenko, za “Face.ba” piše o situaciji u Ukrajini, prenoseći aktuelna dešavanja koja su potaknuta ruskom agresijom na Ukrajini.
“Konkretno, riječ je o raketi “Orešnik“, koju Moskva pozicionira kao nepresretljivu. Na taj način Rusija vrši pritisak na Sjedinjene Američke Države i njihove evropske saveznike. Napad raketom Orešnik na Ukrajinu 8. januara 2026. godine pokazao je spremnost Ruske Federacije da koristi hipersonične rakete.” navodi Levchenko.
Za proizvodnju ovih sistema, Moskva je od NR Kine dobila visokopreciznu CNC mašinu karuselskog tipa, ključnu za obradu tijela raketa i motora s ultra-visokim zahtjevima tačnosti. Mašina je otkrivena u fabrici u Votkinsku, a Peking dodatno doprinosi isporukom mikročipova, alatnih mašina, ležajeva, piezoelektričnih kristala i mjerne opreme, bez kojih ruska odbrambena industrija ne može povećati proizvodnju.
Prema Levchenku, Kina je Rusiji isporučila mikroelektroniku u vrijednosti od 4,9 milijardi dolara i alatne mašine u vrijednosti od preko 3,1 milijarde dolara, što omogućava Moskvi da zaobiđe sankcije SAD-a i saveznika. Ova saradnja, upozorava Levchenko, stvara kombinaciju tehnološke, vojne i psihološke prijetnje, dok rast ruskog nuklearnog raketnog potencijala potkopava postojeće sisteme odvraćanja i ranog upozoravanja.
Nakon početka rata velikih razmjera protiv Ukrajine, Rusija se oslanja na strateške sisteme kao alat pritiska na Zapad. Hipersonično oružje postalo je centralni element ove doktrine. Sankcije su značajno ograničile pristup Rusije zapadnim tehnologijama, ali Kina je sistematski popunila tu prazninu. Paralelno, Moskva postavlja nove raketne sisteme u Bjelorusiji, približavajući ih granicama NATO-a i povećavajući rizik od eskalacije.
Levchenko naglašava da Rusija ostaje glavni programer i operater hipersoničnih nuklearnih sistema, dok Kina samo jača njene industrijske kapacitete. “Prijetnja SAD-u i svijetu je ruska po sadržaju, a kineska po resursima”, piše Levchenko. Bez kineskih CNC mašina, mikroelektronike i mjernih sistema, masovna proizvodnja hipersoničnih raketa bila bi nemoguća.
Hipersonične rakete tipa Orešnik, proizvedene uz pomoć NR Kine, smanjuju vrijeme upozorenja i komplikuju presretanje, čime Rusija stiče asimetričnu prednost. SAD su prisiljene da ulažu više resursa kako bi održale paritet. Moskva koristi hipersonično oružje i u političkoj dimenziji, demonstrirajući “neranjive” sisteme koji jačaju nuklearnu ucjenu Zapada.
Levchenko dodaje da, iako formalnog saveza između Rusije i Kine nema, praktična interakcija ima sve znakove partnerstva. Kineska ekonomija aktivno učestvuje u obnovi ruskog vojno-industrijskog kompleksa, stvarajući novi model saradnje protiv SAD-a, što predstavlja strateški izazov decenijama unaprijed.
Pored Evrope, ruski utjecaj se širi i na Rog Afrike. Isporuka aviona Jak-130 i jurišnih bespilotnih letjelica Orion Etiopiji povećava autonomiju te države i smanjuje zavisnost od američkih sigurnosnih kanala. To komplikuje američko upravljanje rizicima, jer se formira dugoročna veza kroz obuku osoblja, održavanje i rezervne dijelove, čime se stvara infrastruktura utjecaja.
Levchenko upozorava da jačanje ruskog prisustva u Afričkom rogu proširuje polje političkog pregovaranja na štetu američkih interesa. “Dodavanje ruskih sistema komplikuje koordinaciju i praćenje rizika, stvara sive zone u kojima se odluke donose bez vanjske provjere i mijenja ravnotežu snaga u regiji,” zaključuje bivši ambasador.