Hapšenje panamskog diktatora generala Manuela Noriege predstavlja prvi primjer hapšenja šefa države kao mete visoke vrijednosti od snaga Delta Forcea, što je poslužilo kao vrijedno iskustvo američkim snagama u operaciji hapšenja venecuelanskog predsjednika Nicolasa Madura.
Operacija američkih komandosa i hapšenje venecuelanskog predsjednika Nicolasa Madura, iako spektakularna, šire posmatrano predstavlja već isprobanu strategiju SAD-a u Latinskoj Americi.
Naime, prvi slučaj hapšenja šefa države od američkih komandosa bio je 1989. godine prilikom zarobljavanja panamskog diktatora Manuela Noriege.
Iako je nastao kao projekat američke obavještajne zajednice čiji je dugo godina bio operativac, Noriega je nakon smrti generala Omara Torrijosa 1981. godine preuzeo svu vojnu, a samim tim i političku moć u Panami.
Zbog geostrateškog značaja Noriega je kao diktator vladao Panamom u početku prema napucima iz Washingtona pri čemu je preko njega administracija Ronalda Reagana finansirala Contrase u Nikaragvi.
Međutim, nakon sve tjesnijih odnosa i saradnje s kolumbijskim narko-kartelima Noriega postaje sve neposlušniji instrument američke politike u regiji.
Od instrumenta do neprijatelja
Od početka političke karijere Noriega je održavao aktivan odnos s kolumbijskim narko-kartelima što mu je osiguravalo vrlo luksuzan život.
Međutim, jačanje neprijateljskog stava spram američke politike Noriegu svrstava na prvo mjesto neprijatelja SAD-a u Latinskoj Americi. U tom pogledu vrlo je slična sudbina Manuela Noriege i Nicolasa Madura danas.
Noriegu su, kao i Madura, optužili za trgovinu drogom na saveznom nivou. Američki zvaničnici su ga u to vrijeme optužili za primanje miliona dolara mita od trgovaca drogom i pretvaranje Paname u prijestolnicu međunarodnog šverca kokaina.
Također, prije nego što su obojica vođa zarobljena, Sjedinjene Američke Države su pojačale svoje vojno prisustvo oko njihovih zemalja.
U Panamu je George H. W. Bush početkom decembra 1989. godine poslao skoro 2.000 vojnika i marinaca kako bi pojačali tamošnji kontingent snaga od 10.300 vojnika. Stacionirane trupe su također počele provoditi vojne vježbe, što su američki zvaničnici opravdavali ističući da je to dio njihovih prava prema prethodnim sporazumima.
Međutim, jednako kao i operacija “Južno koplje” i uništavanje čamaca ispred Venecuele, vojne vježbe američkih snaga u Panami su predstavljale uvertiru za napad.
U odnosu na Madura koji je potpuno nespreman dočekao američki napad, Nacionalna skupština Paname pod kontrolom generala Noriege, proglasila rat protiv Sjedinjenih Američkih Država neposredno prije invazije američkih trupa.
Konačno 20. decembra američka vojska pokreće operaciju “Pravedna stvar” tokom koje se u Panamu iskrcava 27.000 američkih vojnika. General Noriega nestaje, zbog čega se formira posebna operacija snaga za specijalne operacije američke vojske s ciljem njegovog hapšenja.
Delta Force, DEA i Rock and roll za hapšenje
Kada je započeo napad s ciljem njegovog hapšenja, Noriega je pobjegao sa svojom ljubavnicom u neobilježenom Hyundaiju i sklonio se u ambasadu Svete Stolice.
Noriega je uhapšen nakon desetodnevne opsade američkih snaga koje su opkolile zgradu ambasade. Zbog diplomatskog statusa zgrade ambasade, američke snage nisu upotrijebile silu već su koristili prilično inovativnu taktiku.
Naime, tokom desetodnevne opsade danju se pregovaralo sa Noriegom, a noću bi američki vojnici s velikih zvučnika puštali su pjesme heavy metal bendova poput Black Sabbatha i Guns N’ Rosesa kako bi vršili psihološki pritisak.
Konačno, Noriega se predao 3. januara 1990. godine, a hapšenje su kao i u slučaju Madura izvršili pripadnici 1. Operativnog odreda specijalnih snaga poznat kao Delta Force. Također, jednako kao i Madura i Noriegu su helikopterom prebacili na aerodrom, odakle je avionom prebačen u SAD, gdje su ga preuzeli službenici DEA-e.
Zatim je prebačen u zatvor na Floridi pod optužbama za trgovinu kokainom sa Kolumbijom, pranje novca i korupciju te organiziranje kriminalnih aktivnosti dok je bio na vlasti u Panami.
Prvostepeno je dobio 40 godina zatvora što je preinačeno na 30 godina da bi 1999. godine bio izručen Francuskoj zbog optužbi za pranje novca. Noriega je konačno 2007. godine izručen Panami gdje je umro u zatvoru 2017. godine u dobi od 83 godine.